Tại sao lại gọi là Tết Nguyên đán? Nguồn gốc và ý nghĩa

Tết là dịp đặc biệt quan trọng trong văn hóa truyền thống của người Việt Nam và cũng là sự kiện lớn nhất trong năm. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết tại sao lại gọi là Tết Nguyên đán? Nguồn gốc và ý nghĩa của ngày tết này là gì? Bài viết dưới đây Cleanipedia sẽ mang đến những thông tin hữu ích để giúp bạn hiểu rõ hơn về lễ hội truyền thống này!

Đã cập nhật 29 tháng 12, 2023

·

Tác giả Bởi Đội Cleanipedia

Thời gian đọc 5 phút

Hình ảnh gia đình Việt Nam chuẩn bị đón Tết với trẻ em, người lớn, bàn thờ, cây quất và hoa kiểng. Trong nhà

Tết Nguyên đán là gì?

Tết Nguyên đán, còn được biết đến với các tên gọi như Tết Cả, Tết ta, Tết Âm lịch, Tết Cổ truyền hoặc đơn giản là Tết, là dịp lễ quan trọng nhất và mang ý nghĩa đặc biệt trong nền văn hóa Việt Nam.

Từ "Tết" là cách phát âm theo tiếng Hán - Việt của chữ "tiết", trong khi "nguyên" theo chữ Hán mang ý nghĩa của sự khởi đầu hay sơ khai và "đán" có nghĩa là buổi sáng sớm. Do đó, đọc chính xác theo phiên âm là "Tết Nguyên đán".

Tại sao lại gọi là Tết Nguyên đán?

Thuật ngữ "Tết Nguyên đán" bắt nguồn từ tiếng Quảng Đông trong tiếng Trung Quốc, với sự hòa trộn giữa ngôn ngữ Quảng Đông và tiếng Việt. "Nguyên đán" dịch sang tiếng Việt có ý nghĩa là "đầu năm" hay "mới đầu," tượng trưng cho sự khởi đầu mới của một chu kỳ năm mới theo lịch Âm lịch.

Cụ thể, trong cách gọi này:

  • "Nguyên" có nghĩa là "đầu" hay "mới đầu", thường được sử dụng để chỉ mốc thời gian bắt đầu của một chu kỳ mới.

  • "Đán" đại diện cho con giáp, là một trong những chiều cùng của lịch truyền thống Trung Quốc. Mỗi năm được đặt tên theo một trong 12 con giáp, và "đán" thường liên quan đến con giáp đầu tiên trong chu kỳ này.

Như vậy, cụm từ "Tết Nguyên đán" kết hợp cả hai từ để diễn đạt ý nghĩa của "đầu năm" và là biểu tượng của chu kỳ mới theo lịch Âm lịch.

Nguồn gốc 

Nguồn gốc của ngày Tết đang là đề tài gây nhiều tranh cãi. Đa số thông tin cho rằng Tết Nguyên đán xuất phát từ Trung Quốc và được du nhập vào Việt Nam trong giai đoạn 1000 năm trước Công nguyên, thời kỳ Bắc thuộc. Tuy nhiên, theo truyền thuyết lịch sử Việt Nam, đặc biệt là câu chuyện "Bánh chưng bánh dày" đã ghi chép rằng người Việt Nam đã có luật lễ này từ thời đại của vua Hùng, tức là trước thời kỳ 1000 năm Bắc thuộc.

Theo lời của Khổng Tử, ông viết rằng "Ta không biết Tết là gì, nghe nói đó là tên của một ngày lễ hội lớn của bọn người Man, họ nhảy múa như điên, uống rượu và ăn chơi vào những ngày đó". Từ đây, có thể suy luận rằng Tết Nguyên đán có nguồn gốc từ Việt Nam.

Mặc dù có nhiều tranh cãi xoay quanh việc liệu ngày Tết bắt nguồn từ Việt Nam hay Trung Quốc. Nhưng rõ ràng, mỗi quốc gia lại có những đặc trưng riêng biệt trong cách tổ chức và ăn mừng ngày lễ quan trọng này.

Gia đình Việt Nam đang chuẩn bị bánh chưng cho ngày Tết, với cây quất, hoa cúc và các nguyên liệu bánh chưng xung quanh họ.

Ý nghĩa của ngày Tết Nguyên đán với truyền thống nước ta

Đối với người Việt Nam, Tết Nguyên đán không chỉ là thời kỳ chuyển giao giữa năm cũ và năm mới Âm lịch, mà còn mang đến nhiều ý nghĩa tâm linh và văn hóa sâu sắc. Theo quan niệm phương Đông, đây là khoảng thời gian khi trời đất hòa quyện và con người kết nối gần gũi với thần linh.

Ngoài ra, ngày Tết còn là dịp để người nông dân bày tỏ lòng thành kính đến các vị thần linh như thần Đất, thần Mưa, thần Sấm, thần Nước, thần Mặt trời,... và cầu nguyện cho một năm mới tràn đầy mưa thuận, gió hòa, mùa màng bội thu.

Hơn nữa, đây là thời điểm "làm mới," nơi mọi người có thể đặt hy vọng vào một năm mới an lành, sung túc và thuận lợi, đồng thời đánh bại mọi điều không may mắn của năm cũ. Do đó, trong dịp Tết, mọi nhà đều trở nên tất bật với việc dọn dẹp, sắm sửa và trang trí nhà cửa để tạo nên không khí trang hoàng và ấm cúng.

Tết Nguyên đán cũng là cơ hội để mọi người làm mới tình cảm và tinh thần, tạo ra một môi trường giao tiếp và kết nối tốt hơn với người thân. Trong những ngày này, các gia đình thường tụ họp để chúc Tết nhau, cùng nhau thắp hương và tưởng nhớ ông bà, tổ tiên, bày tỏ lòng biết ơn và tạ ơn vì sự phù hộ trong suốt một năm qua.

Thời gian của Tết được tính như thế nào?

Tết Nguyên đán được tính là bắt đầu vào ngày đầu tiên của năm âm lịch, thường muộn hơn Tết Dương lịch từ 1 đến 2 tháng, do quy luật 3 năm nhuận 1 tháng của năm Âm lịch. Do đó, thời điểm bắt đầu Tết thường rơi vào khoảng từ ngày 21 tháng 01 đến ngày 10 tháng 02.

Ngày Tết truyền thống này được diễn ra vào thời điểm nông dân có thời gian nhàn rỗi, nghỉ ngơi để chuẩn bị cho mùa mới. Những lúc này mọi người thường có tâm lý phấn khởi, sẵn sàng bù đắp những ngày làm việc vất vả bằng những hoạt động vui chơi và tụ tập gia đình trong không khí ấm cúng của Tết.

Bài viết này Cleanipedia đã giới thiệu về ý nghĩa đặc biệt của Tết Nguyên đán. Chúc bạn có một năm mới bình an và mong rằng mọi người sẽ có một kỳ nghỉ Tết trọn vẹn, đong đầy niềm vui để tận hưởng những khoảnh khắc đặc biệt bên gia đình thân yêu.

>>> Xem thêm:

Tác giả: Team Cleanipedia

Facebook | Youtube | Instagram | Pinterest | Twitter

Bản quyền thuộc về: Unilever Vietnam. Ghi rõ nguồn khi tham khảo.

Chào mừng bạn đến với #CleanTok

Ngôi nhà của những mẹo vệ sinh trên TikTok. Mang đến bạn bởi Cleanipedia.

Khám Phá

Tự hào hỗ trợ #CleanTok

Hình ảnh cho thấy một đôi tay đang đeo găng tay màu vàng và chùi rửa một vật dụng trong video trên màn hình điện thoại di động, xung quanh có bong bóng xà phòng.

Bài viết này hữu ích không?

Các cuộc thăm dò

Bạn có khả năng mua một sản phẩm làm sạch hoặc giặt đồ nào đó có mã QR rõ ràng trên bao bì hơn là một sản phẩm không có mã QR không?

0 phiếu bầu